Love Scam di Malaysia: Panduan Lengkap

Love scam merupakan salah satu jenis penipuan yang paling merugikan di Malaysia. Menurut data Bukit Aman (PDRM), kerugian akibat love scam meningkat daripada RM43.9 juta pada 2023 kepada RM45.9 juta pada 2024, dengan hampir 80% mangsa adalah wanita. Scammer mengeksploitasi emosi mangsa untuk mendapatkan wang dalam jumlah yang besar. Artikel ini menerangkan cara love scam berlaku, tanda-tanda untuk dikenal pasti, cara mengelak, dan apa perlu dibuat jika sudah terlanjur menjadi mangsa.

Apa Itu Love Scam

Love scam ialah penipuan romantik apabila pelaku mencipta identiti palsu di platform dalam talian untuk menjalinkan hubungan dengan mangsa. Setelah mendapat kepercayaan mangsa, scammer akan mula meminta wang dengan pelbagai alasan seperti kecemasan perubatan, masalah perjalanan, atau peluang perniagaan.

Di Malaysia, love scam sering melibatkan individu yang mendakwa diri sebagai tentera asing, jurutera minyak, atau ahli perniagaan antarabangsa. Kerugian yang dialami mangsa boleh mencecah ratusan ribu ringgit. Kes sebegini disiasat oleh Jabatan Siasatan Jenayah Komersial (CCID) PDRM di bawah kategori penipuan siber.

Modus Operandi Love Scam

Love scam biasanya berlaku mengikut tiga fasa yang jelas:

Fasa 1: Perkenalan. Scammer mencari mangsa di Facebook, Instagram, TikTok, atau aplikasi temu janji, kemudian menghantar mesej peribadi yang sopan dan meyakinkan untuk memulakan perbualan.

Fasa 2: Love Bombing (Membina Kepercayaan). Pelaku memberi perhatian setiap hari, menggunakan panggilan manja, dan berjanji untuk berkahwin serta datang ke Malaysia. Fasa ini boleh berlangsung dari seminggu hingga berbulan-bulan sebelum permintaan wang bermula.

Fasa 3: Perangkap. Selepas kepercayaan penuh terbina, penipu akan menggunakan salah satu daripada dua taktik biasa. Pertama, "hadiah tanda cinta" - dia mendakwa telah menghantar hadiah mewah yang kononnya tersangkut di kastam, lalu meminta mangsa membayar "cukai" untuk melepaskannya. Taktik ini juga dikenali sebagai parcel scam dan sering digunakan bersama love scam. Kedua, "kecemasan" mendadak seperti kemalangan atau masalah kewangan yang memerlukan pinjaman segera.

Kenapa fasa ketiga ini berkesan walaupun kedengaran tidak masuk akal bagi orang luar? Sebab mangsa pada ketika ini sudah melalui beberapa minggu atau bulan pertukaran mesej mesra, jadi keputusannya bukan lagi dibuat secara rasional. Otak manusia cenderung mempertahankan pelaburan emosi yang sudah dibuat - lebih lama hubungan itu "dijaga", lebih sukar untuk mangsa mengaku ia adalah penipuan. Individu di sebalik akaun itu memang sengaja meregangkan Fasa 2 atas sebab ini.

Profil Scammer Love Scam

Setiap butiran profil direka supaya kelihatan mustahil untuk disyaki. Perhatikan corak berikut:

• Gambar profil: Wajah yang sangat menarik, biasa diambil dari akaun model, influencer, atau warga asing yang tiada kaitan dengan orang di sebalik akaun tersebut.
• Pekerjaan "hebat": Kononnya bertugas sebagai juruterbang, jurutera pelantar minyak, doktor di kawasan konflik, atau usahawan berjaya - kerjaya yang sukar disahkan dan jarang dijumpai secara peribadi.
• Latar belakang keluarga: Sering mendakwa duda atau balu yang berharta, atau masih bujang dan "belum jumpa jodoh sebenar".
• Lokasi luar negara: Mengaku warga UK, Amerika, atau Eropah, tetapi sedang menetap atau bertugas di negara lain buat sementara waktu.

Tanda-tanda Love Scam

• Profil media sosial yang baru dibuat atau mempunyai sedikit kawan.
• Mendakwa tinggal di luar negara dan tidak pernah boleh berjumpa secara fizikal.
• Kata-kata sayang datang bertubi-tubi walaupun perkenalan baru seminggu - malah sudah mula berbual pasal perkahwinan.
• Mula meminta wang selepas beberapa minggu berkenalan.
• Selalu ada kecemasan atau masalah yang memerlukan bantuan kewangan.
• Selalu mengelak panggilan video dengan pelbagai helah - kamera rosak, sambungan internet perlahan, atau dilarang peraturan tentera.
• Menggunakan gambar yang terlalu sempurna atau kelihatan seperti model.
• Bahasa Melayu yang janggal jika mendakwa berasal dari Malaysia, seperti hasil terjemahan mesin.

Cara Semak Gambar "Kekasih"

Reverse image search (carian imej terbalik) ialah cara paling mudah untuk mengesahkan sama ada gambar profil itu memang milik orang yang anda berbual dengannya:

1. Muat turun atau simpan salinan gambar profil "kekasih" anda.
2. Layari images.google.com, tekan ikon kamera pada bar carian, dan muat naik fail gambar tersebut.
3. Kalau hasil carian menunjukkan gambar yang sama tersebar di bawah nama lain, akaun influencer, atau laman stok foto, itu tanda jelas anda sedang berurusan dengan penipu.

Cara Elak Love Scam

1. Jangan terlalu cepat percaya kepada seseorang yang baru dikenali dalam talian.
2. Buat carian imej Google pada gambar profil mereka untuk mengesan gambar yang dicuri.
3. Jangan sesekali menghantar wang kepada seseorang yang belum pernah anda temui.
4. Berkongsi cerita dengan keluarga atau rakan yang dipercayai untuk mendapatkan pandangan kedua.
5. Laporkan akaun yang mencurigakan kepada platform media sosial berkenaan.
6. Semak akaun bank penerima wang di portal SEMAKMULE PDRM.

Apa Nak Buat Jika Sudah Kena Love Scam

Kena love scam bukan salah anda - scammer memang pandai memanipulasi emosi. Berikut langkah yang perlu diambil segera:

1. Sekat semua saluran komunikasi. Nombor telefon, WhatsApp, dan akaun media sosial "kekasih" perlu disekat dengan segera - jangan tunggu atau beri peluang kedua.
2. Jangan hantar wang lagi, walaupun diugut atau dipujuk dengan pelbagai alasan.
3. Simpan bukti. Tangkap layar semua perbualan dan resit pemindahan bank sebelum akaun scammer dipadam.
4. Buat laporan polis dan laporkan kepada CCID PDRM. Rujuk panduan cara lapor scammer untuk langkah penuh, termasuk talian NSRC 997.
5. Semak akaun bank penerima wang di portal SEMAKMULE PDRM supaya orang lain boleh dilindungi.

Soalan Lazim